DASK, konut sigortası ve eşya teminatı arasındaki fark nedir?
“Ev sigortası” ifadesi günlük dilde farklı ürünler için kullanıldığı için karışıklık yaşanabilir. Oysa DASK ile isteğe bağlı konut sigortasının amacı ve kapsamı aynı değildir.
| Koruma | Zorunluluk | Kimi veya neyi korur? | Dikkat edilmesi gereken |
|---|---|---|---|
| Zorunlu Deprem Sigortası | Kanun kapsamındaki binalar için zorunlu | Deprem ve deprem kaynaklı belirli olayların binada oluşturduğu doğrudan maddi zarar | Eşya, bedeni zarar ve dolaylı kayıplar kapsam dışındadır |
| Konut veya eşya sigortası | Kural olarak isteğe bağlı | Poliçede belirtilirse bina, ev eşyası ve seçilen ek riskler | Hırsızlık, dahili su, sel ve elektronik cihaz gibi teminatlar her poliçede otomatik değildir |
| Kiracı sorumluluk teminatı | İsteğe bağlı | Kiracının hukuken sorumlu olduğu bazı maddi zararlar | Limit, muafiyet, kusur ve istisnalar poliçeye göre değişir |
Kiralık evde DASK'ı kim yaptırır?
6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu'na göre Zorunlu Deprem Sigortasını yaptırma ve her yıl yenileme yükümlülüğü, taşınmazın malikine veya intifa hakkı sahibine aittir. Bu nedenle DASK'ın asıl yükümlüsü ev sahibidir.
Bununla birlikte DASK'ın elektrik aboneliğine ilişkin uygulama esasları, kiracının da poliçeyi düzenletebilmesine imkân verir. Bu durumda malikin T.C. kimlik numarası poliçeye yazılır; kiracı “sigorta ettiren”, malik ise “sigortalı” olarak gösterilir. Kiracının ödediği primin malikten tahsili veya kiradan mahsubu gündeme gelebilir.
DASK hangi zararları karşılar?
DASK; depremin ve deprem sonucu meydana gelen yangın, infilak, tsunami veya yer kaymasının sigortalı binada doğrudan oluşturduğu maddi zararları, poliçedeki sigorta bedeli ve limitler içinde karşılar. Bina tamamen veya kısmen zarar görmüş olabilir.
Teminat kapsamındaki başlıca bina bölümleri şunlardır:
- Temeller ve ana duvarlar,
- Bağımsız bölümleri ayıran ortak duvarlar,
- Tavanlar, tabanlar ve çatılar,
- Merdivenler, sahanlıklar ve koridorlar,
- Asansörler ve bacalar,
- Bahçe ve istinat duvarları,
- Yapının benzer nitelikteki tamamlayıcı bölümleri.
DASK'ın karşılamadığı başlıca zararlar
- Mobilya, beyaz eşya, elektronik cihaz ve diğer taşınır mallar,
- Enkaz kaldırma giderleri,
- Kira kaybı ve alternatif konut giderleri,
- İş durması ve kâr kaybı,
- Bedeni zarar, vefat ve manevi tazminat talepleri,
- Depremden bağımsız sel, su baskını veya tesisat hasarı,
- Binanın kendi kusurlu yapısı nedeniyle zaman içinde oluşan zararlar.
Kiracının konut sigortası yaptırması zorunlu mu?
Türkiye'de kiracılar için genel bir kanuni konut veya eşya sigortası zorunluluğu bulunmaz. Ancak kiracı, kendi eşyalarını ve ev sahibine veya üçüncü kişilere karşı doğabilecek bazı sorumluluk risklerini güvence altına almak amacıyla isteğe bağlı poliçe yaptırabilir.
Kira sözleşmesine sigorta hakkında bir hüküm yazılmış olması, bu hükmün her durumda ve aynı kapsamda geçerli olduğu anlamına gelmez. Özellikle kiracıya ek ödeme yükümlülüğü getiren kayıtlar, Türk Borçlar Kanunu'nun 346. maddesi ve diğer emredici hükümler bakımından somut sözleşmeye göre değerlendirilmelidir.
Kiracı konut sigortasında hangi teminatlara bakmalı?
Konut sigortalarının kapsamı şirketten şirkete ve seçilen pakete göre değişir. Poliçenin yalnızca adına veya reklam metnine bakmak yeterli değildir. Teklifte aşağıdaki başlıkların açıkça bulunup bulunmadığı kontrol edilmelidir:
- Eşya teminatı: Mobilya, beyaz eşya ve diğer ev eşyalarının hangi bedelle sigortalandığı,
- Yangın, yıldırım ve infilak: Temel kapsam ve istisnalar,
- Hırsızlık: Zorla giriş koşulları, belge talepleri ve kıymetli eşya limitleri,
- Dahili su: Tesisat kaçağı ile bakım eksikliği ve aşınma ayrımı,
- Sel ve su baskını: Ek teminatın poliçeye dahil olup olmadığı,
- Elektronik cihaz: Cihaz yaşı, arıza nedeni ve alt limitler,
- Kiracı sorumluluğu: Ev sahibine veya komşulara verilen zararlar için kapsam ve limit,
- Alternatif ikamet: Hasar sonrası geçici konaklama giderlerinin bulunup bulunmadığı,
- Muafiyet ve istisnalar: Hasarın ne kadarının sigortalı üzerinde kalacağı.
Kiracı konut veya eşya sigortasını nasıl yaptırır?
- Eşyaların yaklaşık yeni değerini oda oda listeleyin.
- Taşınmazın açık adresini, yapı özelliklerini ve kullanım şeklini doğru bildirin.
- Teklifte “kiracı” kullanımının ve eşya sahibinin doğru yazıldığını kontrol edin.
- İhtiyacınız olan hırsızlık, dahili su, sel, elektronik cihaz ve sorumluluk teminatlarını ayrı ayrı seçin.
- Teminat limitlerini, muafiyetleri ve kapsam dışı hâlleri karşılaştırın.
- Poliçe başlamadan önce yanlış veya eksik beyan bulunmadığından emin olun.
- Poliçeyi, ödeme belgesini, eşya faturalarını ve değerli eşya kayıtlarını saklayın.
Sigorta şirketi veya acente, ürününe göre ek bilgi ve belge isteyebilir. Prim tek başına karar ölçütü olmamalıdır; düşük limitli veya geniş istisnalı bir poliçe, hasar anında beklenen korumayı sağlamayabilir.
DASK nasıl yaptırılır veya yenilenir?
Zorunlu Deprem Sigortası; DASK adına poliçe düzenlemeye yetkili sigorta şirketleri, acenteler, bankalar ve mevzuatın izin verdiği doğrudan satış kanalları üzerinden yapılabilir. Aynı konut için aynı dönemde birden fazla DASK poliçesi düzenlenemez.
Gerekli başlıca bilgiler
- Malikin adı, iletişim bilgileri ve T.C. kimlik veya vergi numarası,
- Sigortalanacak binanın açık adresi ve adres kodu,
- Tapu bilgileri,
- Binanın inşa yılı, yapı tarzı, toplam kat sayısı ve hasar durumu,
- Bağımsız bölümün brüt yüzölçümü ve kullanım şekli,
- Yenilemede mevcut poliçe bilgileri.
DASK beyan esasına dayanır. Brüt metrekare, yapı tarzı veya hasar durumunun yanlış bildirilmesi, hasar ödemesinin eksik hesaplanmasına veya poliçeyle ilgili başka sorunlara yol açabilir.
2026 DASK primi ve azami teminatı ne kadar?
DASK primi her konut için aynı değildir. Prim; sigorta bedeli, deprem risk grubu, yapı tarzı, binanın ruhsat yılı, kat sayısı, brüt yüzölçümü ve yenileme durumu gibi tarife unsurlarına göre hesaplanır. Bu nedenle genel ve sabit bir “ortalama DASK fiyatı” vermek yanıltıcı olabilir.
Sigorta bedelinin belirlenmesinde arsa değeri değil, yapının yeniden inşa maliyeti esas alınır. Konutun yeniden inşa değeri DASK limitini aşıyorsa, aşan bölüm için özel sigorta şirketinden ihtiyari deprem teminatı alınabilir.
DASK olmadan elektrik, su veya doğal gaz aboneliği açılır mı?
6305 sayılı Kanunun kapsamına giren bina ve bağımsız bölümlerde, su ve elektrik aboneliği işlemleri sırasında geçerli Zorunlu Deprem Sigortasının varlığı ilgili kuruluşça kontrol edilir. Kiracı bu nedenle poliçe numarasını veya gerekli taşınmaz bilgilerini ev sahibinden önceden istemelidir.
Kanundaki genel kontrol hükmü doğal gaz aboneliğini saymaz. Doğal gaz dağıtım şirketinin belge uygulaması ayrıca kontrol edilmelidir. DASK poliçesinin e-Devlet üzerinden adres değişikliği için genel bir şart olduğu da söylenemez.
Kiracının eşyası zarar görürse kim öder?
DASK, kiracının veya ev sahibinin taşınır eşyalarını karşılamaz. Kiracının eşyasında yangın, hırsızlık, dahili su, sel ya da deprem nedeniyle zarar oluştuğunda ödeme yapılabilmesi için ilgili riskin eşya sigortası poliçesinde teminat altına alınmış olması gerekir.
Hasarın kaynağında ev sahibinin, kiracının, bina yönetiminin veya üçüncü bir kişinin kusuru varsa sorumluluk ayrıca değerlendirilebilir. Sigorta ödemesi ile zarardan hukuken sorumlu kişinin kim olduğu aynı soru değildir; sigortacı ödeme sonrasında sorumlu kişiye rücu edebilir.
Kiracı evde hasara neden olursa sigorta ödeme yapar mı?
Otomatik olarak ödeme yapılmaz. Kiracının hukuken sorumlu olduğu bir zarar, poliçede kiracı sorumluluk teminatı varsa ve olay poliçedeki kapsam ile koşullara uyuyorsa limit dahilinde karşılanabilir. Kasıtlı zararlar, normal aşınma, bakım eksikliği, poliçe öncesi hasarlar ve sözleşmede açıkça dışlanan olaylar çoğu poliçede teminat dışındadır.
Örneğin tesisat kaçağı, komşu daireye verilen su zararı veya yangın farklı hukuki ve teknik nedenlere dayanabilir. Hasarın yalnızca kiracının evde meydana gelmiş olması, kiracının kusurlu olduğu veya sigortanın mutlaka ödeme yapacağı anlamına gelmez.
Hasar meydana geldiğinde ne yapılmalı?
- Can güvenliğini sağlayın ve gerekiyorsa 112, itfaiye, polis veya ilgili acil birime haber verin.
- Zararın büyümesini önlemek için güvenli ve makul tedbirleri alın.
- Ev sahibini ve bina yönetimini gecikmeden yazılı olarak bilgilendirin.
- Sigortacıya poliçedeki bildirim süresini gözeterek hasar ihbarı yapın.
- Fotoğraf, video, tutanak, fatura ve servis raporlarını saklayın.
- Eksper incelemesinden önce zorunlu olmayan kalıcı onarımlara başlamayın.
- Hasar deprem kaynaklıysa DASK hasar ihbar kanalını ayrıca kullanın.
Kiracı ve ev sahibi için pratik kontrol listesi
Ev sahibi için
- DASK poliçesini süresinde yenileyin.
- Adres, brüt metrekare, yapı tarzı ve diğer bilgilerin doğru olduğunu kontrol edin.
- Poliçe numarasını elektrik ve su aboneliği yapacak kiracıyla paylaşın.
- DASK limitini aşan bina değeri için ihtiyari deprem teminatını değerlendirin.
- Konut poliçesinde bina ile ev sahibi sorumluluğu teminatlarını ayrı ayrı inceleyin.
Kiracı için
- Taşınmadan önce DASK'ın geçerlilik tarihini kontrol edin.
- Kendi eşyalarınızın değerine uygun eşya teminatı belirleyin.
- Kiracı sorumluluğu ile komşulara karşı sorumluluk limitlerini inceleyin.
- Hırsızlık, dahili su, sel ve deprem teminatlarının poliçede gerçekten bulunduğunu doğrulayın.
- Değerli eşyalar için alt limit ve bildirim şartlarını kontrol edin.
- Poliçe, ödeme belgesi ve hasar öncesi eşya kayıtlarını güvenli yerde saklayın.
Sonuç
Kiralık evde sigorta planlaması, “DASK var mı?” sorusundan daha geniştir. DASK, kanun kapsamındaki konutun deprem kaynaklı belirli bina zararlarını güvence altına alır; kiracının eşyaları, geçici konaklama giderleri ve sorumluluk riskleri DASK kapsamında değildir.
Ev sahibi DASK'ın geçerliliğini ve bina teminatını, kiracı ise eşya bedelini ve sorumluluk kapsamını ayrı ayrı kontrol etmelidir. Primden önce teminat limiti, muafiyet, istisna ve doğru beyan incelenirse hasar anındaki sürprizler önemli ölçüde azaltılabilir.
Sık Sorulan Sorular
Kiralık evde DASK'ı ev sahibi mi yaptırır?
6305 sayılı Kanuna göre yaptırma ve her yıl yenileme yükümlülüğü malik veya intifa hakkı sahibine aittir. Kiracı da malikin bilgileriyle poliçeyi sigorta ettiren olarak düzenletebilir; poliçede malik sigortalı gösterilir.
DASK kiracının eşyalarını karşılar mı?
Hayır. Mobilya, elektronik cihaz ve diğer taşınır eşyalar DASK kapsamı dışındadır. Eşyalar için uygun riskleri içeren ayrı bir konut veya eşya sigortası gerekir.
Kiracının konut sigortası yaptırması zorunlu mu?
Kiracılar için genel bir kanuni konut veya eşya sigortası zorunluluğu yoktur. Sözleşmedeki sigorta hükümleri ise TBK 346 ve diğer emredici hükümler bakımından somut içeriğe göre incelenmelidir.
DASK olmadan elektrik ve su aboneliği açılır mı?
Kanun kapsamındaki konutlarda elektrik ve su aboneliği işlemleri sırasında geçerli DASK'ın varlığı kontrol edilir. Kanundaki bu genel kontrol doğal gaz aboneliği için düzenlenmemiştir.
DASK ile konut sigortası aynı şey mi?
Hayır. DASK belirli deprem kaynaklı bina zararlarını karşılayan zorunlu sigortadır. Konut sigortası, seçilen poliçeye göre bina, eşya, hırsızlık, dahili su ve sorumluluk gibi farklı teminatlar içerebilir.
DASK primi her ev için aynı mı?
Hayır. Prim; sigorta bedeli, risk grubu, yapı tarzı, bina yaşı, kat sayısı, brüt yüzölçümü ve yenileme durumu gibi tarife unsurlarına göre hesaplanır.
